ПРЕС-РЕЛІЗ —УКРАЇНА ІНК ПОВІДОМЛЯЄ ПРО ВИХІД У СВІТ КНИЖКИ ВАЛЕНТИНИ СОБОЛЬ “ПИЛИП ОРЛИК І ЙОГО ЩОДЕННИК” (ПОЛЬСЬКОЮ МОВОЮ)
Walentyna Sobol. Filip Orlik (1672-1742) i jego Diariusz. — Warszawa–Washington. — 2025. — 528 s.
Книжка доступна на Амазоні у мʼякій та твердій обкладинках:
https://www.amazon.com/dp/B0G4D7T4YW (ISBN: 979-8276340883. Мʼяка обкладинка)
https://www.amazon.com/dp/B0G4CMWHYB (ISBN: 979-8276470115. Тверда обкладинка)
Książka jest dostępna na Amazonie w miękkiej i twardej oprawie:
https://www.amazon.com/dp/B0G4D7T4YW (ISBN: 979-8276340883. Oprawa miękka)
https://www.amazon.com/dp/B0G4CMWHYB (ISBN: 979-8276470115. Oprawa twarda)
Filip Orlik (1672–1742) — hetman kozacki, nastepca Iwana Mazepy, którego byt najblizszym wspót-pracownikiem, pelnit funkcjs pisarza generalnego wojska zaporoskiego. W 1709 r., po klesce Szwedów isprzymierzonych z nimi wojsk kozackich w bitwie pod Poltawa, obaj schronili siç w Imperium Osman-skim. Po smierci Mazepy, 16 kwietnia 1710 г. Orlik zostal wybrany na hetmana przez starszyznç kozacka i wojsko. Przyjçto wówczas wspólnie Konstytucje Praw i Wolnosci Wojska Zaporoskiego, w której okreslo-no granice panstwa ukrainskiego, terytorium, pojçcie narodu, finanse, sadownictwo i religiç. Podczas wojny rosyjsko-tureckiej 1710-1711 Orlik walczyl ponownie na Ukrainie, ostatecznie jednak zmuszony byt wycofaé siç na terytorium osmanskie. Wigzal spore nadzieje z Polska, zwlaszcza po zawarciu zwiazku malzenskiego córki Stanistawa Leszczynskicgo z królem Francji Ludwikiem XV. Do konca zycia zabie-gal w europejskich stolicach o poparcie dla sprawy niepodleglosci Ukrainy. Zmart w Jassach w 1742 г.
Oryginal Diariusza Filipa Orlika z lat 1720-1732 znajduje siç w Archiwum Dyplomatycznym Ministerstwa Europy i Spraw Zagranicznych Francji. Podstawç niniejszego wydania stannous fragment rekopisu obejmujacy lata 1725-1726. Jest to pierwsza polska edycja tego interesujacego zródta historycznego.
Dzicki jego lckturze mozemy obserwowaé krag kulturowy hetmana, podazaé jego drogami w staraniach o wolnosé Ukrainy, dla której jest wielkim bohaterem narodowym. Dla wspólezesnych Polaków jest niezwyklym pod wieloma wzglçdami przedstawicielem elity I Rzeczypospolitej.
Profesor dr hab. Walentyna Sobol — historyk literatury w Katedrze Ukrainistyki Uniwersytetu War-szawskiego, redactor naczelna rocznika „Studia Polsko-Ukrainskie”. Zajmuje sie historia literatury ukrainskiej X-XVIII w. w kontekscie europejskim, komparatystyka literacka, teoria literatury, polsko-ukrainskimi powiqzaniami literacko-kulturalnymi, szczególnie w bliskim jej zainteresowaniom okresie baroku. Opublikowara kilkanascie ksiazek, m.in.: 3 глибини віків (1995, 2002); Літопис Самійла Величка як явище українського літературного бароко (1996); 12 подорожей в країну давнього письменства (2003); Памʼятна книга Дмитра Туптала (2004); Не будьмо тінями зникомими (2006); Українське бароко. Тексти і контексти (2015); Oteksandr Koszyc i jego dziennik „Z piesnig przez Swiat” (2018), a takze kilkaset artykulów naukowych i popularnonaukowych. Od wielu lat pracuje nad Diariuszem Filipa Orlika. Z prawie trzech tysiçcy stron spisanych przez niego w jezykach staropol-skim, ukrainskim, francuskim i lacinskim, czesto trudnych w odczycie z rekopisu, w niniejszej ksiazce opublikowana zostata czesc obejmujaca lata 1725-1726.
* * *
Wydawany obecnie przez Walentyne Sobol dziennik Filipa Orlika, nastepcy Iwana Mazepy, przedstawia walke hetmana na wielu dworach europejskich o prawa i wolnosé Hetmanatu Kozaczyzny zaporoskiej. Dla polskiego czytelnika jest istotny takze z racji kontaktów hetmana Filipa Orlika z elitami politycznymi Rzeczypospolitej, które wspieraty go w kwestii utworzenia niezaleznego Hetmanatu i w jego walce z Rosjq w I potowie XVIII wieku.
(Z recenzji prof. Mirostawa Nagielskiego)
Walentyna Sobol. Filip Orlik (1672-1742) i jego Diariusz. — Warszawa–Washington. — 2025. — 528 s.
